Kraamzorg onder druk: social listening als sleutel tot effectieve communicatie
Kraamzorg onder druk: social listening als sleutel tot effectieve communicatie
Ontdek hoe social listening en data-analyse helpen bij het monitoren van sentiment en het verbeteren van communicatie rondom de kraamzorgcrisis.
Tieske Schroer
Last update:
27/8/2025
Inhoudsopgave
De Nederlandse kraamzorg kraakt in haar voegen. Personeelstekorten, beperkte financiering en werkdruk zorgen voor zoveel maatschappelijke onrust, dat zelfs de Engelse krant The Guardian erover schreef. Dit is hét moment voor beleidsmakers en zorgorganisaties om de online dialoog over dit onderwerp te volgen én helder te communiceren om zorgen weg te nemen.
Steeds meer kraamverzorgenden verlaten de sector: In 2024 kregen al 500 gezinnen geen kraamzorg. Als er niks verandert, loopt dit aantal op tot 37.000 in 2034. De druk op de sector neemt dus toe, terwijl ziekenhuizen afschalen en verloskundigen tekortschieten. Wat begon als een zorgprobleem, is inmiddels een communicatievraagstuk van nationaal belang.
Grote zorgen, weinig aandacht: het online gesprek over de kraamzorgcrisis
Om de omvang en het sentiment van deze grote maatschappelijke kwestie te duiden, onderzochten wij de online discussie. Hoe en waar spreken Nederlanders zich online uit over de kraamzorgcrisis? Bestaat er eigenlijk wel genoeg awareness over dit probleem?
We onderzochten hoeveel online berichten er tussen 1 juli 2024 en 1 juli 2025 werden geplaatst over het onderwerp ‘kraamzorg’, in combinatie met termen als ‘werkdruk’, ‘crisis’ en ‘personeelstekort’. In totaal verschenen er in die periode 261 berichten en 41 reacties rondom dit specifieke thema. Dat lijkt misschien niet zoveel, tot je kijkt naar het aantal potentiële views (media reach) dat deze berichten bereikt hebben.
In een jaar tijd, hebben deze berichten (veelal op nieuwswebsites en social media) ruim 5,5 miljoen potentiële views bereikt. Daaruit blijkt de impact van het onderwerp: het personeelstekort in de kraamzorg is een groot onderwerp dat veel mensen raakt. In de reacties onder de nieuwsartikelen spreekt men zich uit over slechte arbeidsvoorwaarden, uitstroom, hoge werkdruk en lage vergoedingen.
Vergelijken we dit met een zoekopdracht naar ‘personeelstekort in de zorg’ in het algemeen, dan zien we dat er in één jaar tijd maar liefst 33.717 berichten en reacties over dit onderwerp geplaatst werden.
Het bereik van dit overkoepelende onderwerp is enorm: ruim 357 miljoen potentiële views. De kraamzorgcrisis krijgt dus aanzienlijk minder online aandacht en bereik dan het bredere onderwerp personeelstekort in de zorg.
Opvallend: het percentage berichten met een overduidelijk negatief sentiment ligt iets hoger voor de posts en reacties over druk op de kraamzorg (36% negatief sentiment), dan bij de zoekopdracht over algemene personeelstekorten en werkdruk in de zorg (24% negatief sentiment).
Schrijnend is dat onder de positieve berichtgeving ook uitingen op social media van oud-kraamverzorgenden worden meegenomen waarin zij aangeven hoe blij en opgelucht zij zijn dat zij voor een ander carrièrepad hebben gekozen. Dit benadrukt de ernst van de situatie.
Luisteren waar het pijn doet: inzichten uit de online gesprekken over kraamzorg
Zoomen we in op de trending topics van de negatieve posts en comments, dan lezen we onderwerpen als ‘bezuinigingen’, ‘dupe van personeelstekort’ en ‘hoge werkdruk’, stuk voor stuk termen die de schrijnende situatie onder woorden brengen.
Door gericht te luisteren naar gesprekken over deze en verwante topics, kunnen zorginstellingen en beleidsmakers:
Sneller signaleren waar onrust ontstaat en daarop anticiperen
Beleid en communicatie beter af te stemmen op de informatiebehoeften van de doelgroep, zoals zorgprofessionals of ouders
De positie van kraamverzorgenden maatschappelijk sterker profileren
Draagvlak creëren voor noodzakelijke veranderingen in de sector
Dit alles draagt uiteraard bij aan een groter doel: meer awareness creëren rond belangrijke onderwerpen binnen de zorg die meer aandacht verdienen, om uiteindelijk het vertrouwen in de zorg verder te herstellen.
Ook voormalig minister van Volksgezondheid Fleur Agema wordt vaak genoemd. Daarnaast komt zij naar voren als een van de meer prominente auteurs (de derde plek in de afbeelding hieronder) die zich vaker over kraamzorg heeft uitgesproken. Niet in berichten die zij zelf online zette, maar in haar antwoorden op kamervragen (websitepublicaties) die openbaar toegankelijk zijn op tweedekamer.nl.
We zien dat de berichtgeving die zowel kraamzorg als minister Agema benoemt vooral gecentreerd is rond haar poging om spoedzorg in Heerlen te behouden, wat uiteindelijk mislukte. Dit onderwerp kende een enorme media reach van meer dan één miljoen potentiële views, en bovendien een zeer negatief sentiment.
Kansen voor zorginstellingen én beleidsmakers: van ruis naar regie
De kraamzorgcrisis is méér dan een personeelsprobleem – het is een maatschappelijk signaal dat vraagt om doordachte beleidskeuzes en empathische communicatie. Zorginstellingen en beleidsmakers krijgen te maken met een steeds kritischere publieke opinie, waarbij thema’s als bezuinigingen, werkdruk en uitstroom centraal staan.
Door de online dialoog actief te monitoren, ontstaat inzicht in zorgen die leven bij zowel zorgprofessionals als jonge ouders. Dat biedt kansen: sneller reageren op publieke onrust, gerichte beleidsmaatregelen beter uitleggen en bewustzijn (awareness) creëren rond de urgentie van goede postnatale zorg en de uitdagingen waar het Nederlandse zorgstelsel mee kampt. In een tijd waarin vertrouwen in de zorg onder druk staat, helpt transparante communicatie om te overtuigen én draagvlak te behouden, of terug te winnen.
Hoe Coosto zorginstellingen en beleidsmakers helpt grip te krijgen op de kraamzorgcrisis
Met Coosto krijgen zorgorganisaties en beleidsmakers structureel inzicht in hoe het gesprek over kraamzorg zich online ontwikkelt. Door middel van social listening en online media monitoring breng je zorgen, emoties en trends in kaart rondom personeelstekort, bezuinigingen en werkdruk. Coosto ondersteunt bij:
Inzicht in sentiment Met Coosto Listen analyseer je of het sentiment rondom kraamzorg (en andere relevante onderwerpen) positief, neutraal of negatief is, én of de discussie toe- of afneemt. Automatische alerts bij pieken stel je gemakkelijk in, zodat je op tijd actie onderneemt als een onderwerp dreigt te escaleren.
Signaleren van trending topics Identificeer aan elkaar gerelateerde thema’s zoals werkdruk, uitstroom, schrijnende situaties of bezuinigingen, zodat je geïnformeerd je communicatiebeleid kunt sturen.
Spot invloedrijke bronnen en auteurs Zie waar het online gesprek plaatsvindt (bijvoorbeeld sociale media, nieuwswebsites, fora) en wie er invloedrijk is binnen het debat. Denk hierbij aan bekende journalisten die over jouw onderwerp schrijven.
Afstemmen van communicatie Gebruik de verkregen inzichten om je boodschap inhoudelijk en qua toon aan te passen aan de doelgroep, of dat nu zorgprofessionals, jonge ouders of juist beleidsmakers zijn. Baseer je communicatie op data in plaats van onderbuikgevoel.
Opstellen van rapportages en dashboards Met de Report-module maak je eenvoudig dashboards om zowel de ontwikkelingen rond belangrijke thema’s als de performance van jouw eigen content te meten. Inzichten deel je gemakkelijk intern én extern dankzij geautomatiseerde periodieke rapportages.
Online debat over schoolveiligheid: woede sterk aanwezig
Woede is in 63% van de gevallen hoog van intensiteit; 14.362 reacties in drie maanden
Eindhoven, 4 maart 2026: Het aantal geweldsincidenten in het onderwijs nam afgelopen schooljaar opnieuw toe. Tegen deze achtergrond analyseerde Coosto het publieke online debat over veiligheidsrisico’s in het onderwijs, waaronder geweld, intimidatie, (online) pesten, discriminatie en seksuele grensoverschrijding. In de periode van 11 november tot en met 11 februari werden 17.014 publieke online berichten geanalyseerd: 2.652 posts met 14.362 reacties. Het totale geschatte bereik in deze periode bedraagt 24.582.926 weergaven. De analyse toont een fundamentele verharding van het debat; hoewel bezorgdheid in volume domineert, is de emotionele intensiteit van de woede-berichten opvallend hoog.
Bezorgdheid voert de boventoon, intensiteit van woede valt op
In de emotieverdeling komt bezorgdheid het vaakst voor (24,84%), gevolgd door frustratie (12,45%). In het debat komt ook woede nadrukkelijk terug (7,30%).
Naast de verdeling is gekeken naar intensiteit (laag, gemiddeld, hoog). Daarbij valt op dat woede relatief vaak als hoog is geclassificeerd (63,2% van de woede-berichten). Ook bij bezorgdheid en frustratie komen regelmatig berichten met hoge intensiteit voor.
Van incident naar oordeel
De data laat zien hoe snel dit onderwerp kan verschuiven van incident naar oordeel. Met 14.362 reacties op 2.652 posts ontstaat een debat waarin interpretaties en verwijten zich snel verspreiden. Dat maakt onderwijsveiligheid reputatiegevoelig: incidenten kunnen in korte tijd doorwerken in het vertrouwen in scholen en besturen.
Toine Verheul, CEO van Coosto: “Met 14.362 reacties op 2.652 posts ontstaat snel beeldvorming over schoolveiligheid. Als woede daarbij hoog-intens is (63,2%), verhardt de toon en kan dat doorwerken in het vertrouwen in scholen en besturen.”
Nieuws als aanjager, social versterkt
Meer dan de helft van de berichten in de dataset is afkomstig uit nieuwsmedia (53,4%). Daarna volgen Facebook (18,6%), blogs (9,4%) en Instagram (8,3%). Dit wijst op een patroon waarin nieuwsaanleidingen het onderwerp op de agenda zetten, waarna het debat doorloopt op social media en in reacties.
Piekmomenten: van geweldsvideo’s tot Paarse vrijdag
In de periode zijn meerdere pieken zichtbaar waarin emoties en interactie toenemen, gekoppeld aan nieuwsaanleidingen:
22 januari, piek in frustratie: rond berichtgeving over geweldsvideo’s die op middelbare scholen zouden circuleren. Dit onderwerp leidde tot meer dan 3.000 reacties.
22 januari, piek in bezorgdheid: rond berichtgeving over digitale dreiging, waarbij scholen tijdelijk zouden moeten sluiten.
9 december, piek in bezorgdheid: rond berichtgeving over gelijke behandeling op school.
12 december, piek in trots: rond Paarse Vrijdag, met uitingen van steun voor acceptatie en een veilige schoolomgeving.
Onderzoeksmethode
Coosto analyseerde 17.014 publieke online berichten over veiligheidsrisico’s in het onderwijs in de periode 11 november t/m 11 februari. Emoties en intensiteit zijn geclassificeerd met EmotionAI, een AI-gebaseerde methode voor emotieclassificatie die berichten indeelt in meerdere emotiecategorieën en intensiteitsniveaus (laag, gemiddeld, hoog). Resultaten worden uitsluitend op geaggregeerd niveau gerapporteerd.
Online reputatiemanagement vraagt om meer dan alleen reageren op incidenten. Voor grotere organisaties draait het om grip, schaalbaarheid en risicobeheersing. Aan de hand van vijf bouwstenen laten we zien hoe je reputatiemanagement structureel verankert in strategie, processen en organisatie.
In grotere organisaties staat het belang van reputatiemanagement meestal al vast. De uitdaging zit in de praktijk: hoe organiseer je monitoring, opvolging en besluitvorming zó dat ze consistent en betrouwbaar verlopen, ongeacht het aantal teams, merken of markten? Dat vraagt om duidelijke afspraken, vaste processen en gedeeld eigenaarschap. Wanneer iedereen werkt vanuit hetzelfde inzicht en dezelfde werkwijze, wordt reputatiemanagement beheersbaar én schaalbaar. Vanuit die basis vormen de volgende vijf bouwstenen de kern van een professionele aanpak.
1. Continu inzicht
Sterk reputatiemanagement begint met volledig en doorlopend zicht op alles wat er online over je organisatie wordt gezegd. Dat gaat verder dan je eigen social kanalen: ook nieuws, reviews, forums en andere online bronnen beïnvloeden hoe je merk wordt gezien. Door merkmonitoring centraal en geautomatiseerd in te richten, worden al deze signalen continu verzameld. Zo werk je altijd met een compleet en actueel beeld, ook bij grote volumes en complexe onderwerpen.
Dit inzicht komt samen in overzichtelijke dashboards waarin brand mentions, trends en ontwikkelingen continu worden bijgehouden. Door deze data te vertalen naar heldere rapportages krijgen teams en besluitvormers snel grip op concrete reputatierisico’s, zoals oplopende negatieve aandacht rond een merk, product, of onderwerp. Realtime alerts helpen om direct te schakelen bij onverwachte pieken in volume of sentimentverschuivingen.
Met EmotionAI voeg je extra diepgang toe aan die inzichten. EmotionAI detecteert sentiment op basis van een merknaam/productnaam en de context daaromheen. In plaats van alleen positief, negatief of neutraal sentiment, herkent EmotionAI 13 verschillende emoties, zoals trots, verwarring en teleurstelling. Daarnaast wordt de intensiteit van deze emoties gemeten in drie niveaus (laag, gemiddeld, hoog). Komen er meerdere emoties in één bericht voor, dan wordt dit opgemerkt. En ook sarcasme wordt herkend. Zo wordt zichtbaar wanneer waardering omslaat in teleurstelling, of wanneer frustratie toeneemt in intensiteit. Dat zijn cruciale signalen voor vroegtijdige risicodetectie.
2. Interne rolverdeling: governance en eigenaarschap
Reputatiemanagement raakt meerdere afdelingen en vraagt daarom om duidelijke governance. Door eigenaarschap expliciet vast te leggen, is helder wie verantwoordelijk is voor monitoring, wie opvolgt en wanneer er wordt geëscaleerd. Dat voorkomt vertraging, overlap of onduidelijkheid.
In de praktijk betekent dit nauwe samenwerking tussen bijvoorbeeld klantenservice en marketing- of communicatieteams. Wanneer teams werken vanuit één werkwijze en hetzelfde geautomatiseerde inzicht, worden signalen consistent opgepakt, ongeacht waar ze binnen de organisatie ontstaan.
Naast inzicht en rolverdeling zijn duidelijke protocollen onmisbaar. Door vooraf vast te leggen wanneer er wordt gereageerd, via welk kanaal en met welke tone of voice, ontstaat houvast op momenten dat sentiment plots omslaat en de druk toeneemt.
Onderbouwde besluitvorming vormt hierbij de basis. Wanneer keuzes worden genomen op basis van consistente, geautomatiseerde data, ontstaat rust en voorspelbaarheid in de aanpak. Dit verkleint reputatierisico’s en vergroot het vertrouwen binnen teams en bij stakeholders.
4. Zichtbaarheid & proactiviteit
Effectief reputatiemanagement draait niet (alleen) om reageren wanneer het nodig is. Door structureel te analyseren waar doelgroepen over praten en welke thema’s spelen, ontdek je kansen om proactief zichtbaar te zijn. Zo speel je gericht in op relevante ontwikkelingen en versterk je actief het merkimago.
5. Draagvlak: verankering in strategie en cultuur
Reputatiemanagement werkt pas echt wanneer het structureel wordt besproken op MT- of boardniveau en is verankerd in risicomanagement. Tegelijk vraagt het om bewustzijn binnen de organisatie, zodat medewerkers weten waarom reputatie telt en welke rol zij spelen. Zo wordt reputatiebescherming een gedeelde verantwoordelijkheid en geen losse taak.
Conclusie: grip op reputatie
Sterk online reputatiemanagement draait om het vroeg herkennen van risico’s en het onderbouwen van beslissingen. Dat vraagt om continu, geautomatiseerd inzicht, duidelijke governance en data die verder gaat dan positief of negatief sentiment.
EmotionAI verrijkt reputatiemonitoring met emotie, intensiteit en context, waardoor je:
omslaand sentiment en oplopende emoties eerder zichtbaar hebt
reputatierisico’s rond merken, producten en thema’s beter duidt
Met dashboards en rapporten in Report reputatieontwikkeling helder uitlegt aan MT, communicatie, marketing en HR
Zo maak je reputatie niet alleen meetbaar, maar ook verklaarbaar en stuurbaar. Ontdek hier hoe rijkere reputatie-inzichten helpen om risico’s eerder te signaleren en gerichter te handelen.
AI vertaalt commerciële propositie naar markttaal en maakt van externe ontwikkelingen een opvolgbaar signaal per account
Eindhoven, 27 januari 2026 Coosto introduceert Sales Signals. De oplossing speelt in op een bekend probleem in B2B-sales: er is veel informatie over klanten beschikbaar, maar het is lastig om daar consequent de juiste commerciële aanleiding uit te halen. Sales Signals kiest daarom een andere aanpak dan klassieke monitoring of generieke intent-dashboards. Het vertrekpunt is niet een set keywords of een algemene score, maar de commerciële propositie van de leverancier.
Sales Signals gebruikt AI om die propositie als samenhangend geheel te analyseren en te vertalen naar markttaal en selectielogica. Daarmee ontstaat een propositiegestuurd filter dat vooral veel weglaat. Alleen ontwikkelingen die aantoonbaar passen bij wat een organisatie verkoopt en die relevant zijn voor strategische accounts, blijven over.
“De vernieuwing zit in het startpunt. We laten AI niet zoeken naar alles wat genoemd wordt. We laten AI begrijpen wat een organisatie verkoopt en daarop extreem selectief filteren. Wat overblijft is een signaal dat een accountteam direct kan omzetten naar actie en dat past bij de commerciële realiteit van strategische accounts,” zegt Toine Verheul, CEO van Coosto.
De lancering speelt in op een bredere ontwikkeling binnen revenue teams. Accountresearch is vaak nog een mix van losse bronnen en individuele routines. Tegelijk zijn intent- en ABM-tools voor veel organisaties breed inzetbaar, maar niet altijd scherp genoeg afgestemd op de eigen propositie. Coosto positioneert Sales Signals als propositiegestuurde commerciële signalering: een categorie die externe ontwikkelingen structureel terugbrengt tot een concrete aanleiding per account.
In de praktijk betekent dit dat signalen worden gepresenteerd als directe aanleiding voor een volgende stap, zoals behoud, verlenging of uitbouw. Coosto benadrukt dat het systeem is ingericht op precisie en niet op volume. Het doel is dat accountteams niet verdrinken in meldingen, maar sneller herkennen wanneer een gesprek strategisch of tactisch nodig is.
Ontdek in real-time hoe klanten jouw merk ervaren — van klachten tot complimenten. Monitor de sentimenten in online berichten en reviews, en reageer proactief om je reputatie te beschermen en te versterken.
%20(5).png)
