Kraamzorg onder druk: social listening als sleutel tot effectieve communicatie
Kraamzorg onder druk: social listening als sleutel tot effectieve communicatie
Ontdek hoe social listening en data-analyse helpen bij het monitoren van sentiment en het verbeteren van communicatie rondom de kraamzorgcrisis.
Tieske Schroer
Last update:
27/8/2025
Inhoudsopgave
De Nederlandse kraamzorg kraakt in haar voegen. Personeelstekorten, beperkte financiering en werkdruk zorgen voor zoveel maatschappelijke onrust, dat zelfs de Engelse krant The Guardian erover schreef. Dit is hét moment voor beleidsmakers en zorgorganisaties om de online dialoog over dit onderwerp te volgen én helder te communiceren om zorgen weg te nemen.
Steeds meer kraamverzorgenden verlaten de sector: In 2024 kregen al 500 gezinnen geen kraamzorg. Als er niks verandert, loopt dit aantal op tot 37.000 in 2034. De druk op de sector neemt dus toe, terwijl ziekenhuizen afschalen en verloskundigen tekortschieten. Wat begon als een zorgprobleem, is inmiddels een communicatievraagstuk van nationaal belang.
Grote zorgen, weinig aandacht: het online gesprek over de kraamzorgcrisis
Om de omvang en het sentiment van deze grote maatschappelijke kwestie te duiden, onderzochten wij de online discussie. Hoe en waar spreken Nederlanders zich online uit over de kraamzorgcrisis? Bestaat er eigenlijk wel genoeg awareness over dit probleem?
We onderzochten hoeveel online berichten er tussen 1 juli 2024 en 1 juli 2025 werden geplaatst over het onderwerp ‘kraamzorg’, in combinatie met termen als ‘werkdruk’, ‘crisis’ en ‘personeelstekort’. In totaal verschenen er in die periode 261 berichten en 41 reacties rondom dit specifieke thema. Dat lijkt misschien niet zoveel, tot je kijkt naar het aantal potentiële views (media reach) dat deze berichten bereikt hebben.
In een jaar tijd, hebben deze berichten (veelal op nieuwswebsites en social media) ruim 5,5 miljoen potentiële views bereikt. Daaruit blijkt de impact van het onderwerp: het personeelstekort in de kraamzorg is een groot onderwerp dat veel mensen raakt. In de reacties onder de nieuwsartikelen spreekt men zich uit over slechte arbeidsvoorwaarden, uitstroom, hoge werkdruk en lage vergoedingen.
Vergelijken we dit met een zoekopdracht naar ‘personeelstekort in de zorg’ in het algemeen, dan zien we dat er in één jaar tijd maar liefst 33.717 berichten en reacties over dit onderwerp geplaatst werden.
Het bereik van dit overkoepelende onderwerp is enorm: ruim 357 miljoen potentiële views. De kraamzorgcrisis krijgt dus aanzienlijk minder online aandacht en bereik dan het bredere onderwerp personeelstekort in de zorg.
Opvallend: het percentage berichten met een overduidelijk negatief sentiment ligt iets hoger voor de posts en reacties over druk op de kraamzorg (36% negatief sentiment), dan bij de zoekopdracht over algemene personeelstekorten en werkdruk in de zorg (24% negatief sentiment).
Schrijnend is dat onder de positieve berichtgeving ook uitingen op social media van oud-kraamverzorgenden worden meegenomen waarin zij aangeven hoe blij en opgelucht zij zijn dat zij voor een ander carrièrepad hebben gekozen. Dit benadrukt de ernst van de situatie.
Luisteren waar het pijn doet: inzichten uit de online gesprekken over kraamzorg
Zoomen we in op de trending topics van de negatieve posts en comments, dan lezen we onderwerpen als ‘bezuinigingen’, ‘dupe van personeelstekort’ en ‘hoge werkdruk’, stuk voor stuk termen die de schrijnende situatie onder woorden brengen.
Door gericht te luisteren naar gesprekken over deze en verwante topics, kunnen zorginstellingen en beleidsmakers:
Sneller signaleren waar onrust ontstaat en daarop anticiperen
Beleid en communicatie beter af te stemmen op de informatiebehoeften van de doelgroep, zoals zorgprofessionals of ouders
De positie van kraamverzorgenden maatschappelijk sterker profileren
Draagvlak creëren voor noodzakelijke veranderingen in de sector
Dit alles draagt uiteraard bij aan een groter doel: meer awareness creëren rond belangrijke onderwerpen binnen de zorg die meer aandacht verdienen, om uiteindelijk het vertrouwen in de zorg verder te herstellen.
Ook voormalig minister van Volksgezondheid Fleur Agema wordt vaak genoemd. Daarnaast komt zij naar voren als een van de meer prominente auteurs (de derde plek in de afbeelding hieronder) die zich vaker over kraamzorg heeft uitgesproken. Niet in berichten die zij zelf online zette, maar in haar antwoorden op kamervragen (websitepublicaties) die openbaar toegankelijk zijn op tweedekamer.nl.
We zien dat de berichtgeving die zowel kraamzorg als minister Agema benoemt vooral gecentreerd is rond haar poging om spoedzorg in Heerlen te behouden, wat uiteindelijk mislukte. Dit onderwerp kende een enorme media reach van meer dan één miljoen potentiële views, en bovendien een zeer negatief sentiment.
Kansen voor zorginstellingen én beleidsmakers: van ruis naar regie
De kraamzorgcrisis is méér dan een personeelsprobleem – het is een maatschappelijk signaal dat vraagt om doordachte beleidskeuzes en empathische communicatie. Zorginstellingen en beleidsmakers krijgen te maken met een steeds kritischere publieke opinie, waarbij thema’s als bezuinigingen, werkdruk en uitstroom centraal staan.
Door de online dialoog actief te monitoren, ontstaat inzicht in zorgen die leven bij zowel zorgprofessionals als jonge ouders. Dat biedt kansen: sneller reageren op publieke onrust, gerichte beleidsmaatregelen beter uitleggen en bewustzijn (awareness) creëren rond de urgentie van goede postnatale zorg en de uitdagingen waar het Nederlandse zorgstelsel mee kampt. In een tijd waarin vertrouwen in de zorg onder druk staat, helpt transparante communicatie om te overtuigen én draagvlak te behouden, of terug te winnen.
Hoe Coosto zorginstellingen en beleidsmakers helpt grip te krijgen op de kraamzorgcrisis
Met Coosto krijgen zorgorganisaties en beleidsmakers structureel inzicht in hoe het gesprek over kraamzorg zich online ontwikkelt. Door middel van social listening en online media monitoring breng je zorgen, emoties en trends in kaart rondom personeelstekort, bezuinigingen en werkdruk. Coosto ondersteunt bij:
Inzicht in sentiment Met Coosto Listen analyseer je of het sentiment rondom kraamzorg (en andere relevante onderwerpen) positief, neutraal of negatief is, én of de discussie toe- of afneemt. Automatische alerts bij pieken stel je gemakkelijk in, zodat je op tijd actie onderneemt als een onderwerp dreigt te escaleren.
Signaleren van trending topics Identificeer aan elkaar gerelateerde thema’s zoals werkdruk, uitstroom, schrijnende situaties of bezuinigingen, zodat je geïnformeerd je communicatiebeleid kunt sturen.
Spot invloedrijke bronnen en auteurs Zie waar het online gesprek plaatsvindt (bijvoorbeeld sociale media, nieuwswebsites, fora) en wie er invloedrijk is binnen het debat. Denk hierbij aan bekende journalisten die over jouw onderwerp schrijven.
Afstemmen van communicatie Gebruik de verkregen inzichten om je boodschap inhoudelijk en qua toon aan te passen aan de doelgroep, of dat nu zorgprofessionals, jonge ouders of juist beleidsmakers zijn. Baseer je communicatie op data in plaats van onderbuikgevoel.
Opstellen van rapportages en dashboards Met de Report-module maak je eenvoudig dashboards om zowel de ontwikkelingen rond belangrijke thema’s als de performance van jouw eigen content te meten. Inzichten deel je gemakkelijk intern én extern dankzij geautomatiseerde periodieke rapportages.
AI vertaalt commerciële propositie naar markttaal en maakt van externe ontwikkelingen een opvolgbaar signaal per account
Eindhoven, 27 januari 2026 Coosto introduceert Sales Signals. De oplossing speelt in op een bekend probleem in B2B-sales: er is veel informatie over klanten beschikbaar, maar het is lastig om daar consequent de juiste commerciële aanleiding uit te halen. Sales Signals kiest daarom een andere aanpak dan klassieke monitoring of generieke intent-dashboards. Het vertrekpunt is niet een set keywords of een algemene score, maar de commerciële propositie van de leverancier.
Sales Signals gebruikt AI om die propositie als samenhangend geheel te analyseren en te vertalen naar markttaal en selectielogica. Daarmee ontstaat een propositiegestuurd filter dat vooral veel weglaat. Alleen ontwikkelingen die aantoonbaar passen bij wat een organisatie verkoopt en die relevant zijn voor strategische accounts, blijven over.
“De vernieuwing zit in het startpunt. We laten AI niet zoeken naar alles wat genoemd wordt. We laten AI begrijpen wat een organisatie verkoopt en daarop extreem selectief filteren. Wat overblijft is een signaal dat een accountteam direct kan omzetten naar actie en dat past bij de commerciële realiteit van strategische accounts,” zegt Toine Verheul, CEO van Coosto.
De lancering speelt in op een bredere ontwikkeling binnen revenue teams. Accountresearch is vaak nog een mix van losse bronnen en individuele routines. Tegelijk zijn intent- en ABM-tools voor veel organisaties breed inzetbaar, maar niet altijd scherp genoeg afgestemd op de eigen propositie. Coosto positioneert Sales Signals als propositiegestuurde commerciële signalering: een categorie die externe ontwikkelingen structureel terugbrengt tot een concrete aanleiding per account.
In de praktijk betekent dit dat signalen worden gepresenteerd als directe aanleiding voor een volgende stap, zoals behoud, verlenging of uitbouw. Coosto benadrukt dat het systeem is ingericht op precisie en niet op volume. Het doel is dat accountteams niet verdrinken in meldingen, maar sneller herkennen wanneer een gesprek strategisch of tactisch nodig is.
Eindhoven, 15 januari 2026. Coosto lanceert EmotionAI. Met deze nieuwe module meten organisaties reputatie niet langer als één sentimentscore, maar als een emotieprofiel dat laat zien welke emoties leven, hoe intens ze worden geuit en hoe dat door de tijd verschuift. Daarmee krijgen teams eerder zicht op kantelpunten in het gesprek en meer houvast voor duiding en actie.
EmotionAI is ontwikkeld als volgende generatie reputatiemetingen. In plaats van alleen positief, negatief of neutraal maakt EmotionAI zichtbaar welke emoties een merk, onderwerp of organisatie oproept, waaronder frustratie, woede, bezorgdheid, waardering, blijdschap en sarcasme. Naast het herkennen van emotie brengt EmotionAI ook intensiteit in kaart in meerdere niveaus. Zo wordt zichtbaar wanneer toon en lading verzwaren en wanneer een discussie kan kantelen.
Toine Verheul, CEO van Coosto: “Rondom sentiment is al jaren discussie over nuance en precisie. Met EmotionAI zetten we een nieuwe stap: reputatie wordt zichtbaar als emotieprofiel met intensiteit en ondertoon. Dit geeft teams een scherper instrument om gesprekken te begrijpen en sneller te handelen.”
Van meting naar uitleg en actie
EmotionAI is bedoeld voor teams die reputatie doorlopend willen begrijpen en onderbouwen. De module combineert emotieherkenning met context op merk en productnamen en maakt de uitkomsten direct bruikbaar in dashboards en rapportages. Daarmee wordt het eenvoudiger om intern uit te leggen wat er gebeurt, waarom het gebeurt en welke ontwikkelingen aandacht vragen.
Over Coosto
Coosto is een toonaangevend SaaS platform dat organisaties helpt om autoriteit op te bouwen en reputatie te versterken. Teams gebruiken Coosto om publieke online signalen uit nieuws en social media samen te brengen, inzichtelijk te maken en te duiden, zodat zij daar consistent en effectief op kunnen communiceren en interacteren.
Analyse van 325.587 publieke berichten laat groei van woede en intensiteit zien.
Eindhoven, 7 januari 2026
De jaarwisseling leidt elk jaar tot veel publieke discussie over veiligheid, overlast en handhaving. Coosto analyseerde 325.587 publieke berichten uit sociale en online media met het woord vuurwerk in de periode 22 december tot en met 5 januari. In totaal kregen 310.428 berichten een emotielabel. 15.159 berichten vielen in de categorie neutraal.
De data laat zien dat de verharding al vóór de jaarwisseling zichtbaar werd. Frustratie blijft in alle periodes de grootste emotie. Tegelijk groeit woede en neemt het aandeel hoge intensiteit binnen woede periode op periode toe. Daarmee kantelt het gesprek van irritatie naar verwijt.
“Je ziet het gesprek in korte tijd verschuiven. Frustratie blijft breed aanwezig maar woede neemt toe en wordt extremer richting en na de jaarwisseling.” zegt Toine Verheul, CEO van Coosto.
Wat opvalt in drie fases
In de dagen voor oud en nieuw domineren frustratie en bezorgdheid
Rond de jaarwisseling piekt angst kort en scherp
Na 1 januari groeit woede relatief door en teleurstelling neemt toe terwijl sarcasme hoog blijft
Vroeg signaal van verharding
De verschuiving is meetbaar in de aanloop naar oud en nieuw. Het aandeel berichten zonder emotielabel daalt sterk terwijl het aandeel hoge intensiteit stijgt richting de jaarwisseling en daarna doorzet.
Aandeel Geen emotie in totaal:
22 december tot en met 29 december: 8,0%
30 december tot en met 1 januari: 3,4%
2 januari tot en met 5 januari: 2,2%
Aandeel hoge intensiteit binnen alle emotiegelabelde berichten:
22 december tot en met 29 december: 32,8%
30 december tot en met 1 januari: 33,5%
2 januari tot en met 5 januari: 35,9%
Van frustratie naar woede
Frustratie blijft de grootste emotie in alle periodes. Het aandeel frustratie blijft stabiel rond een kwart van alle emotiegelabelde berichten. Woede groeit wel door en wordt extremer.
Aandeel woede binnen alle emotiegelabelde berichten:
22 december tot en met 29 december: 14,0%
30 december tot en met 1 januari: 15,3%
2 januari tot en met 5 januari: 18,1%
Aandeel hoge intensiteit binnen woede:
22 december tot en met 29 december: 58,3%
30 december tot en met 1 januari: 62,5%
2 januari tot en met 5 januari: 65,5%
Samen nemen frustratie en woede toe als aandeel van alle emotiegelabelde berichten:
22 december tot en met 29 december: 40,1%
30 december tot en met 1 januari: 40,7%
2 januari tot en met 5 januari: 45,2%
Angst rond de jaarwisseling
Angst piekt rond de jaarwisseling en blijft ook in de dagen erna relatief hoog op intensiteit.
Aandeel hoge intensiteit binnen angst:
22 december tot en met 29 december: 6,9%
30 december tot en met 1 januari: 33,6%
2 januari tot en met 5 januari: 31,7%
Lokale verschillen
Dezelfde analyse is ook uitgevoerd op gemeenteniveau. Daarin zijn duidelijke lokale verschillen zichtbaar in intensiteit en emotieverdeling. Die uitsplitsing wordt in dit persbericht niet gepubliceerd.
Onderzoek en methode
De analyse is uitgevoerd met Coosto EmotionAI. EmotionAI herkent verschillende emoties in tekst en onderscheidt intensiteitsniveaus. Daarmee wordt zichtbaar hoe emotieverdeling en intensiteit zich ontwikkelen over tijd binnen de gekozen periode. Resultaten worden uitsluitend op geaggregeerd niveau gerapporteerd.
Context 2026
De Wet veilige jaarwisseling regelt een landelijk vuurwerkverbod voor consumenten. De beoogde start ligt bij de jaarwisseling 2026 naar 2027.
Disclaimer
Dit onderzoek is gebaseerd op publieke berichten met het woord vuurwerk in de periode 22 december tot en met 5 januari. De uitkomsten laten verdeling van emoties en verandering in intensiteit over tijd zien binnen deze dataset. Het onderzoek doet geen uitspraak over oorzaken en is geen voorspelling. De analyse bevat geen herleidbare informatie.
Ontdek in real-time hoe klanten jouw merk ervaren — van klachten tot complimenten. Monitor de sentimenten in online berichten en reviews, en reageer proactief om je reputatie te beschermen en te versterken.